جدول تناوبی فارسیعنصر ۶ از ۱۱۸
کربن C
نافلزها · دورهٔ ۲ · گروه ۱۴ · بلوک p
کربن در یک نگاه
کربن با عدد اتمی ۶ در دورهٔ ۲ و گروه ۱۴ جدول تناوبی قرار دارد و در این مجموعه در دستهٔ نافلزها ثبت شده است. جرم اتمی مرجع آن ۱۲٫۰۱۱ u و آرایش الکترونی ثبت‌شده [He] 2s2 2p2 است.
سال کشف در این مجموعه ثبت نشده است.
مفهوم آموزشی و خطای رایج
کربن در ترکیبات گوناگون پیوندهای کووالانسی می‌سازد. گرافیت و الماس دگرشکل‌هایی با چیدمان متفاوت اتم‌ها هستند.
در استفاده از این عنصر دقت کن
یکسان بودن عنصر به معنی یکسان بودن سختی و رسانایی همهٔ دگرشکل‌ها نیست.
یک مثال
در CH4 کربن چهار پیوند یگانه دارد؛ در CO2 دو پیوند دوگانه.
Royal Society of Chemistry — کربن · OpenStax — پیوندها و مدل لوویس · OpenStax — جامدهای شبکه‌ای و دگرشکل‌ها
مسیرهای یادگیری مرتبط · دانشنامهٔ فارسی · جست‌وجوی مطالب کربن
جایگاه و ساختار
- عدد اتمی
- ۶
- گروه
- ۱۴
- دوره
- ۲
- بلوک
- p
- دسته
- نافلزها
- آرایش الکترونی
- [He] 2s2 2p2
- عددهای اکسایش ثبت‌شده
- -4، -3، -2، -1، 0، +1، +2، +3، +4
- سال کشف ثبت‌شده
- داده‌ای ثبت نشده
خواص علمی
مقادیر زیر از داده‌های فعلی سایت آمده‌اند. «داده‌ای ثبت نشده» به معنی نبود مقدار در این مجموعه است.
| ویژگی | مقدار | منبع داده و شناسهٔ ارجاع |
|---|---|---|
| جرم اتمی | ۱۲٫۰۱۱ u | mendeleev · 2026-09-25 · شناسهٔ ارجاع: Meija2016,iupac-weights |
| چگالی | ۲٫۲ g/cm³ | mendeleev · 2026-09-25 · شناسهٔ ارجاع: haynes2014crc,enwiki:1039678864 |
| نقطهٔ ذوب | داده‌ای ثبت نشده | دادهٔ فازی mendeleev · 2026-09-25 |
| نقطهٔ جوش | ۴٬۰۹۸٫۱۵ K | دادهٔ فازی mendeleev · 2026-09-25 |
| شعاع اتمی | ۷۰ pm | mendeleev · 2026-09-25 · شناسهٔ ارجاع: Slater1964 |
| شعاع کووالانسی | ۷۳ pm | mendeleev · 2026-09-25 · شناسهٔ ارجاع: Cordero2008 |
| شعاع واندروالس | ۱۷۰ pm | mendeleev · 2026-09-25 · شناسهٔ ارجاع: haynes2014crc |
| الکترونگاتیوی پاولینگ | ۲٫۵۵ | mendeleev · 2026-09-25 · شناسهٔ ارجاع: haynes2014crc |
| میل الکترونی | ۱٫۲۶۲۱۱۹ eV | mendeleev · 2026-09-25 · شناسهٔ ارجاع: haynes2014crc,Andersen2004 |
| ظرفیت گرمایی ویژه | ۰٫۷۰۹ J/g/K | mendeleev · 2026-09-25 · شناسهٔ ارجاع: haynes2014crc |
| رسانایی گرمایی | ۱٫۵۹ W/m/K | mendeleev · 2026-09-25 |
| فراوانی در پوستهٔ زمین | ۲۰۰ mg/kg | mendeleev · 2026-09-25 · شناسهٔ ارجاع: haynes2014crc |
| فراوانی در آب دریا | ۲۸ mg/L | mendeleev · 2026-09-25 · شناسهٔ ارجاع: haynes2014crc |
| سختی برینل | داده‌ای ثبت نشده | دادهٔ تکمیلی periodicdata · 2026-09-25 |
| سختی موس | ۰٫۵ | دادهٔ تکمیلی periodicdata · 2026-09-25 |
| رسانایی الکتریکی | ۱۰۰٬۰۰۰ S/m | دادهٔ تکمیلی periodicdata · 2026-09-25 |
دمای ذوب و جوش بر حسب کلوین است. جرم اتمی نمایش داده‌شده مقدار همان مجموعهٔ مرجع است؛ برای تفسیر بازه‌ها و به‌روزرسانی وزن‌های اتمی به CIAAW مراجعه کنید.
ایزوتوپ‌ها
در دادهٔ مرجع ۱۶ ایزوتوپ برای این عنصر ثبت شده است. چند ایزوتوپ با فراوانی طبیعی ثبت‌شده:
- C-12 · فراوانی طبیعی ۹۸٫۹۴٪
- C-13 · فراوانی طبیعی ۱٫۰۶٪
دربارهٔ داده‌ها و منابع
مجموعهٔ اصلی: mendeleev (MIT)؛ عکس داده: 2026-09-25. برای چند ویژگی تکمیلی: periodicdata (GPL-3.0)؛ عکس داده: 2026-09-25. نام فارسی به داده‌ها افزوده شده است.
شناسه‌های ارجاع از فرادادهٔ مجموعهٔ اصلی می‌آیند. این صفحه برای هر مقدار، بررسی مستقل و تاریخ اندازه‌گیری جداگانه ثبت نکرده است؛ در کاربرد پژوهشی، مقدار را با منبع اصلی تطبیق دهید.