عنصر ۲۶ از ۱۱۸
آهن Fe
فلزهای واسطه · دورهٔ ۴ · گروه ۸ · بلوک d
آهن در یک نگاه
آهن با عدد اتمی ۲۶ در دورهٔ ۴ و گروه ۸ جدول تناوبی قرار دارد و در این مجموعه در دستهٔ فلزهای واسطه ثبت شده است. جرم اتمی مرجع آن ۵۵٫۸۴۵ u و آرایش الکترونی ثبتشده [Ar] 3d6 4s2 است.
سال کشف در این مجموعه ثبت نشده است.
مفهوم آموزشی و خطای رایج
آهن در بسیاری از ترکیبات یونهای Fe2+ یا Fe3+ میسازد. نامگذاری باید عدد اکسایش را روشن کند.
در استفاده از این عنصر دقت کن
«آهن اکسید» نام دقیق یک فرمول یکتا نیست؛ FeO و Fe2O3 ترکیبهای متفاوتاند.
یک مثال
در Fe2O3، آهن عدد اکسایش +3 دارد.
Royal Society of Chemistry — آهن · OpenStax — یونها، فرمول و بار ترکیبات · OpenStax — واکنشها و عدد اکسایش
مسیرهای یادگیری مرتبط · دانشنامهٔ فارسی · جستوجوی مطالب آهن
جایگاه و ساختار
- عدد اتمی
- ۲۶
- گروه
- ۸
- دوره
- ۴
- بلوک
- d
- دسته
- فلزهای واسطه
- آرایش الکترونی
- [Ar] 3d6 4s2
- عددهای اکسایش ثبتشده
- -4، -2، -1، 0، +1، +2، +3، +4، +5، +6، +7
- سال کشف ثبتشده
- دادهای ثبت نشده
خواص علمی
مقادیر زیر از دادههای فعلی سایت آمدهاند. «دادهای ثبت نشده» به معنی نبود مقدار در این مجموعه است.
| ویژگی | مقدار | منبع داده و شناسهٔ ارجاع |
|---|---|---|
| جرم اتمی | ۵۵٫۸۴۵ u | mendeleev · 2026-09-25 · شناسهٔ ارجاع: Meija2016,iupac-weights |
| چگالی | ۷٫۸۷ g/cm³ | mendeleev · 2026-09-25 · شناسهٔ ارجاع: haynes2014crc,enwiki:1039678864 |
| نقطهٔ ذوب | ۱٬۸۱۱٫۱۵ K | دادهٔ فازی mendeleev · 2026-09-25 |
| نقطهٔ جوش | ۳٬۱۳۴٫۱۵ K | دادهٔ فازی mendeleev · 2026-09-25 |
| شعاع اتمی | ۱۴۰ pm | mendeleev · 2026-09-25 · شناسهٔ ارجاع: Slater1964 |
| شعاع کووالانسی | ۱۴۲ pm | mendeleev · 2026-09-25 · شناسهٔ ارجاع: Cordero2008 |
| شعاع واندروالس | ۲۰۴ pm | mendeleev · 2026-09-25 · شناسهٔ ارجاع: haynes2014crc |
| الکترونگاتیوی پاولینگ | ۱٫۸۳ | mendeleev · 2026-09-25 · شناسهٔ ارجاع: haynes2014crc |
| میل الکترونی | ۰٫۱۵۱ eV | mendeleev · 2026-09-25 · شناسهٔ ارجاع: haynes2014crc,Andersen2004 |
| ظرفیت گرمایی ویژه | ۰٫۴۴۹ J/g/K | mendeleev · 2026-09-25 · شناسهٔ ارجاع: haynes2014crc |
| رسانایی گرمایی | ۸۰٫۴ W/m/K | mendeleev · 2026-09-25 |
| فراوانی در پوستهٔ زمین | ۵۶٬۳۰۰ mg/kg | mendeleev · 2026-09-25 · شناسهٔ ارجاع: haynes2014crc |
| فراوانی در آب دریا | ۰٫۰۰۲ mg/L | mendeleev · 2026-09-25 · شناسهٔ ارجاع: haynes2014crc |
| سختی برینل | ۴۹۰ MPa | دادهٔ تکمیلی periodicdata · 2026-09-25 |
| سختی موس | ۴ | دادهٔ تکمیلی periodicdata · 2026-09-25 |
| رسانایی الکتریکی | ۱۰٬۰۰۰٬۰۰۰ S/m | دادهٔ تکمیلی periodicdata · 2026-09-25 |
دمای ذوب و جوش بر حسب کلوین است. جرم اتمی نمایش دادهشده مقدار همان مجموعهٔ مرجع است؛ برای تفسیر بازهها و بهروزرسانی وزنهای اتمی به CIAAW مراجعه کنید.
ایزوتوپها
در دادهٔ مرجع ۳۲ ایزوتوپ برای این عنصر ثبت شده است. چند ایزوتوپ با فراوانی طبیعی ثبتشده:
- Fe-56 · فراوانی طبیعی ۹۱٫۷۵۴٪
- Fe-54 · فراوانی طبیعی ۵٫۸۴۵٪
- Fe-57 · فراوانی طبیعی ۲٫۱۱۹٪
- Fe-58 · فراوانی طبیعی ۰٫۲۸۲٪
دربارهٔ دادهها و منابع
مجموعهٔ اصلی: mendeleev (MIT)؛ عکس داده: 2026-09-25. برای چند ویژگی تکمیلی: periodicdata (GPL-3.0)؛ عکس داده: 2026-09-25. نام فارسی به دادهها افزوده شده است.
شناسههای ارجاع از فرادادهٔ مجموعهٔ اصلی میآیند. این صفحه برای هر مقدار، بررسی مستقل و تاریخ اندازهگیری جداگانه ثبت نکرده است؛ در کاربرد پژوهشی، مقدار را با منبع اصلی تطبیق دهید.
جدول تناوبی فارسی